Çocuklarda Kekemelik  

    Ses , hece ve sözcüklerin tekrarı , uzatılması ya da konuşmanın akışını kesen duraksamalar şeklinde kendini gösteren bir konuşma bozukluğudur. Stres ve gerilimin yoğun olduğu durumlarda kekemeliğin şiddeti artar. Genellikle şarkı söylerken ve şiir okurken kekemelik olmaz. Hastalık genellikle 12 yaşından önce , çoğunlukla 2-7 yaşları arasında başlar. 2-3 , 5 yaşlarında başlayan kekemelik genellikle geçici olmaktadır. Çocukta kekemelik organik bir bozukluktan kaynaklanabileceği gibi büyük çoğunlukla psikolojik kökenlidir.

ÇOCUKLARDA KEKEMELİK NEDENLERİ :

    Kekemelik kuşkusuz çok nedeni olabilecek bir bozukluktur. Yapılan araştırmalarda kekemelikle genetik (ailesel ) yatkınlık genellikle kabul edilmektedir. Ayrıca beynin konuşma ile ilgili bölümünün düzensiz çalışması , nörolojik bozukluklarda çoğunlukla etkili olmaktadır.

Psikolojik kökeni olan kekemeliğe neden olan etmenler:

    Çocuğun yaşadığı , psikolojik şoklar (Korkular , kaygılar )

    Trafik kazaları

    Anne – babadan ayrılma

    Ailenin aşırı titiz , düzenli , denetimci , kuralcı tutumları

Çocuklarda Kekemelik Nasıl Düzeltilir ?

    Çocuğun düzgün konuşması için sürekli zorlanmaması , konuşurken sabırla dinlenmesi , konuşmasının kesilmemesi , zaten kolaylıkla oluşan yetersizlik duygusunun pekiştirici tutumlardan ( alay etme , utandırma , zorlama gibi ) kaçınılması gerekir.

    Ailenin aşırı titiz , düzenli , denetimci ve kuralcı tutumu gevşetilmelidir. Psikoterapi 8-9 yaşlarından küçüklerde oyun , daha büyük çocuklarda konuşma yoluyla uygulanır. Kekemelik tedavisinde amaç yalnız kekemeliğin gevşemesi değildir.Çünkü kekemelik inatçılık ve devamlılık gösteren bir durumdur. Toplum içinde güç durumda bırakır. Çocuğun benlik saygısını zedeler. Tedavinin esas amacı benlik saygısını korumaya yönelik olmalıdır. Genellikle bu çocukların önemli olumlu özellikleri vardır. Bunları bulup , çıkarıp , dikkatini ve ilgisini bu olumlu yönlerine çevirerek kekemeliğine önem vermemesi öğretilmelidir. Verilen önem azaldıkça kekemelikte giderek hafifler.

    Konuşma tedavisi , bu işin uzmanları tarafından , özel konuşma yöntemleri ile uygulanır. 6-7 yaşından büyük çocuklarda en etkin tedavi yöntemidir. Kekemeliğin ilaç tedavisi yoktur. Fazla heyecan ve bunaltı varsa bunaltı giderici ilaçlar kısa süre verilebilir. Bu tür konuşma bozukluğuna yatkın olan ve konuşması bozulmuş olan çocuklarda uygulanacak olan terapide en az çocuk kadar ailenin ve yakın çevresinin tutumları da önemlidir. Akıcı konuşmayan çocuğa sahip olan ailenin yapılan önerileri yerine getirmedeki titiz ve duyarlı davranışları ve konuşma bozukluğu uzmanı ile işbirliği , çocuğa büyük ölçüde yardımcı olacaktır. Kekemelikte ; anne babanın çocuğa olan yaklaşımları iyileştirici yönde olmalıdır.

Çocuklarda Kekemelik konusunda Anne – Babaya Öneriler :

Çocuğun akıcı olmayan konuşmasına dikkat çekmeyin ve eleştirmeyin. ‘Söylemeden önce söylemek istediğini düşün ’ , ‘Konuşmadan önce derin nefes al.’ Gibi uyarıları kesinlikle yapmayın. Çocuğu olur olmaz olaylar için azarlamayın. Çocuğunuzun konuşma bozukluğuna üzülmeyin , şimdilik onun konuşma şeklinin böyle olduğunu ve her şeyin normal olduğunu kabul edin. Eğer sol elini kullanıyorsa , sağ elini kullanması için kesinlikle zorlamayın. Beceriksiz ya da sakar olduğundan dolayı onu eleştirmeyin. El veya ayaklarındaki beceriksizlik veya  sakarlığa neden olan her ne ise , konuşmasını da etkileyecektir.

    Çocuğun yanına iki ayrı lisan kullanmayın , konuşmayı öğrenme devresindeki bir çocukta , bu durum olumsuz etki yapacaktır. Grup içindeki oyunları beceremiyor diye kaygılanmayın , insanlarla ilişki kurabilmesi için yardımınıza ihtiyacı olduğunu unutmayın. Yetersiz konuşmasının üstesinden gelmesi için , diğer yollardan başarı kazanması için zorlamayın. Daha düzgün ve akıcı konuşan kardeşleri veya yaşıtları ile asla kıyaslamayın , onları örnek vererek onlar gibi konuşması için zorlamayın.

    Problemini ikinci bir kazanç olarak kullanmasına yol açacak davranışlardan kaçının. ( Bozuk konuşarak ilgi çekme isteğini yaptırma gibi ). Size bir şey söylemeye çalışırken dikkatinizi ona verin. Çocukların bir çoğu kendisini dinleyene dikkat etmediği zaman güçlük çekerler. Akıcı konuşan kişilerle rekabet ortamı hazırlamayın , böyle durumlarda çocuklar fazlasıyla bocalar. Onu dinlerken asla gözünüzü dikip , bocaladığı veya takıldığı kelimeyi sabırsızca bekler bir görünüm almayın veya söylemek istediği kelimeyi anladığınızda siz söyleyerek onun konuşmasını kesmeyin. Komşularınızın veya çevrenizdeki diğer kişilerin , çocuğunuzun konuşmasını eleştirmelerine izin vermeyin.

    Ondan yapamayacağı şeyler istemeyin , istekleriniz gücü , becerisi ve yetenekleri ölçüsünde olsun. Açıklama ve tanımlamalarınız onun anlayacağı şekilde basit ve açık olsun. Sorularını asla cevapsız bırakmayın. Baştan savma ve geçiştirici cevaplar vermeyin. Çocuğunuzun kişisel ve sosyal uyumunu en iyi şekilde sağlamaya çalışın. Bu kekeleyen çocuğun uyumsuz olduğu anlamına gelmez. Fakat uyumun gereği olan iletişimdeki eksikliği ve yetersizliği nedeni ile yardıma ihtiyacı vardır. Başarı duygusunu tatmasını ve kendine olan güvenini kazanmasını sağlayın , çeşitli alanlardaki yeteneklerini keşfetmesine yardımcı olun. Konuşması için cesaret verin , rahat konuşabileceği , kendisini güven içinde hissedebileceği ortamlar hazırlayın. Geniş arkadaş çevresi olmasını ve sosyal faaliyetlere katılmasını sağlayın. Öğrenme sevgisini aşılayın. Hobileri olmasına , kitap okumasına , koleksiyon yapmasına yardımcı olun. İhtiyacı olan bilgileri ona sağlayın. Onu sevdiğinizi hissettirin. Anne ve baba sevgisine ihtiyacı vardır. Eşiniz ile aranızdaki sorunları ona yansıtmayın. Çocuğunuzun ilişkide bulunduğu tüm kişileri bu konuda eğitin ve uygulamalarını isteyin.

Çocuklarda Kekemeliğin Okulla İlişkisi

 Kekemelik okullarda görülen belli başlı konuşma özürlerinden biridir. Sayısal olarak bakıldığında diğer özürlere göre oranı daha azdır. Fakat etki olarak okullarda başta gelen sorunlardan biri olmaktadır. Öğretmen ve öğrenciler bu konuşma bozukluğunun farkındadırlar. Öğrenciler arasında alay konusu edilen davranışların başında yine kekemelik gelmektedir. Bu bakımdan kekemelik sadece kekeleyenin değil , öğretmenin de bir sorunu olmaktadır.